• Νάνος Βαλαωρίτης: Ο ποιητής που σημάδεψε τα ελληνικά γράμματα με το έργο του - ΒΙΝΤΕΟ

    2:32 μμ, Παρασκευή 13 Σεπ 2019 2:32 μμ, Παρασκευή 13 Σεπ 2019

    Πλήρης ημερών έφυγε από τη ζωή το βράδυ της Πέμπτης ο ποιητής, πεζογράφος, δοκιμιογράφος και θεωρητικός της λογοτεχνίας, Νάνος Βαλαωρίτης.

    Ο Νάνος Βαλαωρίτης γεννήθηκε στην Λωζάννη, στην Ελβετία και ήταν γιος του Διπλωμάτη Κωνσταντίνου Βαλαωρίτη, γιου του Ιωάννη Α. Βαλαωρίτη και δισέγγονος του ποιητή Αριστοτέλη Βαλαωρίτη. Από την μητέρα του ήταν εγγονός του εφοπλιστή και πολιτευτή των Σπετσών Ιωάννη Λεωνίδα. Σπούδασε νομικά, φιλολογία (αγγλική και γαλλική) στα πανεπιστήμια των Αθηνών, Λονδίνου, και Σορβόνης.

    Γράφει από νέος — πρωτοδημοσιεύει στα Νέα Γράμματα το 1939. Το 1944 δραπετεύει απ' την γερμανοκρατούμενη Ελλάδα μέσω του Αιγαίου στην Τουρκία, από εκεί στη Μέση Ανατολή και τελικά στην Αίγυπτο όπου συναντάει τον Σεφέρη ο οποίος υπηρετούσε την εξόριστη ελληνική κυβέρνηση ως γραμματέας της ελληνικής πρεσβείας στο Κάιρο. Το 1944 μετά από προτροπή του Σεφέρη ο Βαλαωρίτης ταξιδεύει στο Λονδίνο για να βοηθήσει στην ανάπτυξη λογοτεχνικών δεσμών μεταξύ Ελλάδας και Βρετανίας. Συναντά τους Τ.Σ. Έλιοτ, Γ.Χ. Όντεν, Ντύλαν Τόμας και εργάζεται για τον Λούις ΜακΝις στο BBC.

    Εκτός από τη μελέτη αγγλικής λογοτεχνίας στο πανεπιστήμιο του Λονδίνου, κάνει και μεταφράσεις (στα αγγλικά) Ελλήνων μοντερνιστών ποιητών, μεταξύ των οποίων του Ελύτη και του Εμπειρίκου. Το 1947 εκδίδει την Τιμωρία των Μάγων, την πρώτη του ποιητική συλλογή, στο Λονδίνο. Από το 1954 μέχρι το 1960 συμμετέχει στην ομάδα των σουρεαλιστών του Παρισιού. Στο Παρίσι γνώρισε την μελλοντική (1960) σύζυγό του, την Αμερικανίδα Μαρί Γουίλσον (1922-2017).

    Το 1960 επιστρέφει στην Ελλάδα, και ανάμεσα 1963 και 1967 είναι ο εκδότης και διευθυντής του λογοτεχνικού περιοδικού Πάλι. Όταν η χούντα έρχεται στην εξουσία το 1967, νιώθει πως δεν έχει άλλη επιλογή παρά να αυτοεξοριστεί, έτσι το 1968 ταξιδεύει στις ΗΠΑ όπου και διδάσκει συγκριτική λογοτεχνία και δημιουργικό γράψιμο στο πανεπιστήμιο του Σαν Φρανσίσκο, μια θέση που κράτησε για 25 χρόνια.

    Το 1983 βραβεύεται με το Α' Κρατικό Βραβείο Ποίησης για τη συλλογή του Μερικές γυναίκες (ενώ είχε αρνηθεί ανάλογη βράβευση το 1958. Το 1976 είχε επίσης αρνηθεί την πρόταση να γίνει αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών). Το Δεκέμβριο του 2009 του απονεμήθηκε το Μεγάλο Βραβείο Λογοτεχνίας για το σύνολο του έργου του.

    Το 2009 προκλήθηκαν αντιδράσεις όταν άφησε να εννοηθεί ότι στηρίζει ανοιχτά τον ΣΥΡΙΖΑ,κάτι που αργότερα διέψευσε ο ίδιος με επίσημες δηλώσεις του. Προηγουμένως είχε ταχτεί με το κόμμα των Οικολόγων Πράσινων.

    Θεατρικά του έργα έχουν παιχτεί σε Παρίσι, Σπολέτο, Ώρχους και Αθήνα. Έχει συνεργαστεί με τα λογοτεχνικά περιοδικά Τετράδιο, Σήμα, Horizon, New Writing και Daylight.

    Ποίηση:

    Η Τιμωρία των Μάγων, ιδιωτική έκδοση, Λονδίνο 1947

    Κεντρική Στοά, ιδιωτική έκδοση 1958

    Terre de Diamant, ιδιωτική έκδοση 1958, 2010

    Κάποιος 1963

    Hired Hieroglyphs, Kayak 1971

    Diplomatic Relations, Panjandrum 1972

    Ανώνυμο Ποίημα του Φωτεινού Αηγιάννη, Το καλώδιο, Σαν Φρανσίσκο 1974, Ίκαρος 1977

    Εστίες Μικροβίων, Το καλώδιο, Σαν Φρανσίσκο 1977

    Ο Ήρωας του Τυχαίου, Τραμ, Θεσσαλονίκη 1979

    Flash Bloom, Wire Press, Σαν Φρανσίσκο 1980

    Ο Διαμαντένιος Γαληνευτής , Ύψιλον 1981

    Η Πουπουλένια Εξομολόγηση, Ίκαρος 1982

    Μερικές Γυναίκες, Θεμέλιο, 1982, Α' Κρατικό Βραβείο Ποίησης 1983

    Ποιήματα 1 (1944-1964), Ύψιλον, 1983, 2010

    Στο Κάτω Κάτω της Γραφής, Νεφέλη 1984

    Ο Έγχρωμος Στυλογράφος, Δωδώνη 1986

    Ποιήματα 2 (1965-1974), Ύψιλον 1987, 2010

    Ανιδεογράμματα, Καστανίωτης 1996

    Ήλιος, ο δήμιος μιας πράσινης σκέψης, Καστανιώτης 1996

    Αλληγορική Κασσάνδρα, Καστανιώτης 1998

    Η κάθοδος των Μ, Ύψιλον 2002

    Μια αλφάβητος κωφαλάλων, Άγκυρα 2003

    Άστεγος ο Μέγας, Ύψιλον 2004

    Το ξανανοιγμένο κουτί της Πανδώρας, Άγκυρα 2006

    Γραμματοκιβώτιον ανεπίδοτων επιστολών, Ύψιλον 2010

    Άνθη του θερμοκηπίου, Απόπειρα 2010

    Χρίσματα, Κοινωνία των (δε)κάτων 2011

    Ουρανός χρώμα βανίλιας, Άγκυρα, 2011

    Πικρό καρναβάλι, Ψυχογιός, 2013

    Στο υποκύανο μάτι του Κύκλωπα, Ψυχογιός 2015

    Πεζά:

    Ο Προδότης του Γραπτού Λόγου, διηγήματα, Ίκαρος 1980

    Απ' τα Κόκκαλα Βγαλμένη, μυθιστόρημα, Νεφέλη 1982,1999

    Μερικές γυναίκες, Θεμέλιο 1982.

    Ο Θησαυρός του Ξέρξη, μυθιστόρημα, Εστία 1984, Άγκυρα 2008

    Η Δολοφονία, νουβέλα, Θεμέλιο 1984

    Ο Ομιλών Πίθηκος ή Παραμυθολογία, Αιγόκερως 1986

    My Afterlife Guaranteed, διηγήματα, City Lights, Σαν Φρανσίσκο 1990

    Η Ζωή μου Μετά Θάνατον Εγγυημένη, διηγήματα, Νεφέλη 1995

    Παραμυθολογία, Νεφέλη 1996

    Ο Σκύλος του Θεού, Καστανιώτης 1998, 2004

    Τα Σπασμένα Χέρια της Αφροδίτης της Μήλου, Άγρα 2002

    Γνωρίζετε την Ελπινίκη; διηγήματα, Ηλέκτρα 2005

    Μα το Δία, Ηλέκτρα, 2009

    Δοκίμια

    Ανδρέας Εμπειρικός, Ύψιλον 1989

    Για μια Θεωρία της Γραφής, Εξάντας 1990

    Μοντερνισμός, Πρωτοπορία και Πάλι, Καστανιώτης 1997

    Αριστοτέλης Βαλαωρίτης, Ένας Ρομαντικός 1998

    Αλληλογραφία Γ.Σεφέρη – Ν.Βαλαωρίτη 1945-1968 και επιστολές στον Γ. Κατσίμπαλη, Ύψιλον 2004

    Για μια θεωρία της γραφής Β’, Ηλέκτρα 2006

    Ο Όμηρος και το αλφάβητο, Ελληνοαμερικανική Ένωση 2010

    Ή του ύψους ή του βάθους, Ψυχογιός 2013

    Για μια θεωρία της γραφής Γ’, Ψυχογιός 2016

    σχολίασε κι εσύ
    σχετικά άρθρα